Steeds meer organisaties in Nederland zetten mentale gezondheid hoog op de agenda. Trainingen voor managers spelen daarbij een steeds grotere rol. Maar hoe goed voorbereid voelen managers zich echt? En ervaren medewerkers die steun daadwerkelijk?
Om dit te onderzoeken, hebben we werknemers en managers in Nederland het volgende gevraagd:
Zijn managers echt in staat om mentale gezondheid op de werkvloer te ondersteunen?
We hebben gekeken naar het zelfvertrouwen en de vaardigheden van managers, en hoe medewerkers hun steun ervaren. De resultaten leveren interessante inzichten op.
Training over mentale gezondheid wordt breed gewaardeerd. Toch laten de cijfers zien dat er nog veel ruimte is voor verbetering.
De belangrijkste bevindingen:
- 91% van de werknemers ervaart dat werk een negatieve invloed heeft op hun welzijn, maar weet niet goed waar ze terecht kunnen.
- 88% van de managers voelt zich zeker in de omgang met mentale gezondheid, maar slechts 25% van de werknemers voelt zich daadwerkelijk gesteund.
- 49% van de werknemers zegt dat hun manager nog nooit een gesprek over mentale gezondheid is gestart.
- 60% van de werknemers vindt dat hun managers meer trainingen nodig hebben.
- 95% van de managers – inclusief degenen die al training hebben gevolgd – geeft aan dat ze behoefte hebben aan extra begeleiding.
Laten we deze bevindingen eens nader onderzoeken.
Download het complete rapport
Werk drukt zwaar op mentale gezondheid
91% van de medewerkers ervaart dat werk hun algehele welzijn negatief beïnvloedt. Strakke deadlines, hoge werkdruk en voortdurende prestatiedruk zorgen voor stress. Dit maakt het moeilijk om een gezonde werk-privébalans te behouden.
Mentale gezondheid is niet alleen een individuele uitdaging, maar ook een organisatorische. Bedrijven erkennen het belang steeds vaker, maar bewustwording alleen is niet genoeg. Intenties moeten worden omgezet in concrete actie.
Belangrijke bevinding: Organisaties staan op een keerpunt. Bewustzijn is een goed begin, maar het daadwerkelijk ondersteunen van medewerkers vraagt om structurele maatregelen.
Mentale gezondheid als leiderschapsthema
Mentale gezondheid krijgt steeds meer prioriteit binnen organisaties:
- Slechts 4% van de managers zegt dat hun prestaties niet worden beoordeeld op basis van het welzijn van hun team.
- 69% meet medewerkersbetrokkenheid en 56% houdt team-geluk bij als welzijnsindicatoren.
- 49% van de managers monitort stress- of burn-outsignalen.
- 86% van de managers is ervan overtuigd dat het welzijn van hun team direct invloed heeft op productiviteit en prestaties.
Uit onze cijfers blijkt dat welzijn een belangrijk aandachtspunt is voor de meeste werkgevers in Nederland: 83% van de managers zegt dat hun organisatie er veel aandacht aan besteedt.
Belangrijke bevinding: Bewustzijn is een goede basis. Zodra mentale gezondheid op directieniveau serieus wordt genomen, kunnen bedrijven een werkomgeving creëren waarin medewerkers zich echt ondersteund voelen.
Managers voelen zich zeker, maar medewerkers merken dat niet
- 88% van de managers zegt goed voorbereid te zijn op mentale gezondheidsuitdagingen.
- Toch voelt slechts 25% van de medewerkers zich daadwerkelijk gesteund.
- 60% van de medewerkers vindt dat managers meer training nodig hebben.
Dit betekent niet dat managers geen moeite doen – ze geven om hun teamleden. Maar het laat wel zien dat goede intenties niet altijd leiden tot effectieve ondersteuning.
Belangrijkste bevinding: Wat betekent ‘goed voorbereid’ als medewerkers het niet zo ervaren? De eerste stap is het erkennen van deze kloof. Pas als we begrijpen dat er een verschil is tussen hoe steun wordt gegeven en hoe die wordt ervaren, kunnen we betere oplossingen vinden.
Ook getrainde managers voelen zich overweldigd
- 47% van de managers voelt zich overbelast door de combinatie van prestatiedruk en welzijn-verantwoordelijkheden.
- Slechts 9% ervaart deze druk nooit.
- 53% van de managers krijgt formele training over mentale gezondheid, 36% krijgt informele training.
- 95% van de managers zegt dat ze aanvullende begeleiding nodig hebben.
Ondanks bestaande middelen worstelen veel managers met de complexiteit van mentale gezondheid op de werkvloer.
Belangrijkste bevinding: Training alleen is niet voldoende. Managers hebben doorlopende ondersteuning, praktische hulpmiddelen en duidelijke organisatie-richtlijnen nodig.
Gesprekken over mentale gezondheid zijn zeldzaam
Ondank dat managers vaak goede intenties tonen, blijft mentale gezondheid een lastig onderwerp:
- 51% van de medewerkers voelt zich ongemakkelijk om mentale gezondheid met hun manager te bespreken.
- 85% van de managers denkt dat ze voorbereid zijn op deze gesprekken, maar 49% van de medewerkers zegt dat hun manager nog nooit een gesprek is gestart.
Zonder open gesprekken blijven medewerkers aarzelen om hulp te zoeken en blijft welzijn een ondergeschoven onderwerp.
Belangrijkste bevinding: Een gesprek is de eerste stap naar ondersteuning. Wanneer managers actief inchecken bij hun team, doorbreken ze het stigma en creëren ze vertrouwen.
6 Acties voor werkgevers
Om mentale gezondheid echt te ondersteunen, moeten organisaties hun aanpak herzien:
1. Ga verder dan een eenmalige training – Bied doorlopende leertrajecten die meegroeien met de werkelijkheid van een werkomgeving.
2. Bied toegang tot experts – Zorg dat medewerkers en managers altijd professionele ondersteuning kunnen krijgen.
3. Stimuleer kennisdeling onder managers – Creëer een netwerk waarin managers van elkaar kunnen leren.
4. Geef praktische hulpmiddelen – Bied guides om het gesprek te starten en andere tools voor dagelijkse situaties.
5. Maak mentale gezondheid een leiderschaps-prioriteit – Zorg voor structurele aandacht binnen het bedrijf.
6. Normaliseer gesprekken over mentale gezondheid – Moedig managers aan om welzijn regelmatig te bespreken in teammeetings.
Belangrijkste bevinding: Echte verandering is een doorlopend proces – geen eenmalig initiatief.
Conclusie
Mentale gezondheidstraining is slechts het begin. Organisaties die inzetten op lange termijn ondersteuning en leiderschapsontwikkeling, bouwen aan een werkcultuur waarin mentale gezondheid echt prioriteit heeft.
Bij OpenUp helpen we medewerkers groeien, op het werk en daarbuiten.
Ons platform voor mentale gezondheid ondersteunt meer dan 2.000 organisaties met:
✔ Persoonlijke sessies met psychologen of lifestyle-experts
✔ Interactieve groepssessies
✔ Self-guided learning tools