Er is niets zo ontspannend op vakantie als lezen, eindeloos lang lezen. En het is niet alleen een verslavend fijn tijdverdrijf: lezen heeft ook een positief effect op je mentale welzijn. Volgens meerdere onderzoeken kan het zelfs sombere gevoelens verminderen.
Van welke boeken kun je in 2026 iets leren over psychologie, neurowetenschap en mindfulness? Wij stelden met de redactie van OpenUp een lijst voor je samen om je aan het denken te zetten en (on)bewust te werken aan je welzijn.
Waarom lezen goed is voor je mentale welzijn
Het maakt voor je mentale welzijn niet zoveel uit wat je leest, maar wel dat je leest. Uit onderzoek van de Universiteit van Sussex bleek dat je door te lezen je stressniveau tot wel 68% kan verlagen.
Vooral in lockdowns tijdens de coronacrisis grepen veel mensen naar een boek. En dat is niet gek, want in het Verenigd Koninkrijk gaf bijvoorbeeld 43% van de mensen aan dat ze ervoeren dat lezen zorgde voor minder stress. Alleen al 30 minuten lezen kan je bloeddruk, hartslag en stressgevoelens verlagen â zo laten andere studies naar stress zien. Daarmee is boeken lezen net zo effectief voor stressvermindering als yoga en humor.
Op zoek naar meer tips om te ontstressen en te vertragen? đ§ Lees hier meer over slow living en hoe je bewuster leert leven
Maar lezen heeft niet alleen invloed op je mentale welzijn. Op de lange termijn verbetert het ook je concentratievermogen. Want als je leest, dompel je jezelf helemaal onder in een verhaal zonder je te laten afleiden. En omdat je betrokken raakt bij verschillende hoofdpersonen, leer je bovendien om je te verplaatsen in de levens en perspectieven van anderen.
De voordelen van lezen op een rij:
- Lezen vermindert stress en somberheid
- Het verbetert het geheugen en de concentratie
- Lezen is een gezonde manier van escapisme: het voert je mee naar andere werelden
- (Fictie) lezen vergroot je inlevingsvermogen
- Lezen vermindert gevoelens van eenzaamheid
7 leestips voor deze zomer
Ben je nog op zoek naar leesvoer voor tijdens je vakantie, op het strand of het terras? Wij raden de 7 boeken over psychologie hieronder aan.
P.S. De meeste van onze tips zijn Engelse boeken đŹđ§ Lees je liever in de oorspronkelijke taal? Hier vind je de Engelse blog
1. âMindwanderingâ â Moshe Bar
Dagdroom je weleens? Of kun je zomaar beginnen te piekeren over de toekomst, je plannen voor het weekend of je boodschappenlijstje? Als je gedachten afdwalen wordt dat in het Engels âmindwanderingâ genoemd. We schijnen zelfs 47% van onze wakkere tijd âkwijtâ te zijn aan dit soort dwalende gedachten. Maar dat heeft allemaal een doel, laat neurowetenschapper Moshe Bar in dit boek zien. Hij bespreekt de bewezen voordelen en positieve effecten van âmindwanderingâ.
2. âHet nieuwe ademen: de weg naar een betere en sterkere ademhalingâ â James Nestor
Je kunt nog zo gezond leven, als je niet goed ademt, maakt het weinig uit. Althans, dat is de stelling van dit boek. In âHet nieuwe ademenâ reist journalist James Nestor de wereld rond om uit te zoeken waarom wij als mensen het vermogen om goed te ademen zijn kwijtgeraakt. En hij probeert er ook achter te komen hoe we dat vermogen weer terugkrijgen.
Ga mee op reis van muziekscholen in New Jersey tot de straten van Sao Paulo om meer te leren over hoe een kleine verandering in de ademhaling je welzijn kan verbeteren.
đ Zelf aan de slag met bewust ademhalen? Volg een van onze 3 ademoefeningen waarvan je meteen ontspant
3. âDe keuze: leven in vrijheidâ â Edith Eger
Dit zijn de memoires van Holocaustoverlevende Edith Eger. In het boek vertelt ze hoe ze in 1944 op 16-jarige leeftijd naar Auschwitz werd gedeporteerd en ternauwernood overleefde. âDe keuzeâ gaat vooral over Egerâs wil om te leven en bijna onvoorstelbare veerkracht â en hoe die haar hebben geholpen om haar trauma te verwerken. Een heel krachtig en inspirerend boek.
4. ‘Grip: het geheim van slim werken’ – Rick Pastoor
Wil je aan de slag met time management tijdens je vrije dagen? Soms lijkt het alsof bepaalde mensen gewoon grip hebben op hun agenda, en anderen⊠niet. Maar volgens Rick Pastoor, die werkt voor journalistiek platform Blendle, kan iedereen het leren.
In dit boek diept hij een speciale werkmethode uit waarmee je ârust, ruimte en richtingâ in je werkweek inbouwt. Zodat je niet alleen efficiĂ«nter, maar vooral effectiever leert werken. Want zodra je grip hebt op je tijd, ontstaat er meer ruimte voor de andere dingen in het leven die je gelukkig maken.
5. âDo Nothing: How to break away from overworking, overdoing, and underlivingâ â Celeste Headlee
De naam zegt het al. Dankzij de tips in dit boek hoef je echt alleen te doen wat je hoort te doen op vakantie: helemaal niets. In âDo nothingâ breekt Celeste Headlee met het belang van steeds maar harder werken en streven naar succes. In plaats van ons lichaam over zijn grenzen te pushen, laat ze zien hoe we weer focussen op hoe we onze tijd op aarde zelf het liefst besteden. Door minder te doen, en meer te leven.
Perfect leesvoer als je je creativiteit, relaties en levensplezier een boost wil geven! (Disclaimer: wel geschreven vanuit de Amerikaanse âhustle cultureâ.)
6. âKies voor jezelf: stop met pleasen en verander je levenâ â Emma Reed Turrell
Voor alle people pleasers. Dit boek helpt je om te stoppen met jezelf wegcijferen. Psychotherapeute Emma Reed Turrell deelt haar ervaringen met cliĂ«nten die het iedereen altijd naar de zin wilden maken. En ze geeft een alternatief voor people pleasing: praktische tips om op een gezonde manier iets (of veel) vaker voor jezelf te kiezen â en een leven te leiden op jouw voorwaarden.
Herken je jezelf in deze boektitel? đĄ Lees hier verder: People pleaser, zo leer je beter voor jezelf kiezen
7. âMisschien moet je eens met iemand praten?â â Lori Gottlieb
Een boek over therapie, geschreven door een psycholoog. Lori Gottlieb is psychotherapeut, maar heeft zelf ook een psycholoog. De ene dag helpt ze haar cliĂ«nten in Los Angeles door een levenscrisis heen, de volgende dag zit ze met haar eigen levensvragen âop de divanâ bij een therapeut. En dan realiseert ze zich dat de worstelingen van haar cliĂ«nten ook haar worstelingen zijn. Een humoristisch boek over wat het betekent om mens te zijn.
đ Ben je een echte boekenwurm? Hier vind je meer leestips over psychologie: 21 boeken die je mindset veranderen