Hoe OpenUp je helpt psychosociale arbeidsbelasting te herkennen en in kaart te brengen

De PSA-wetgeving verandert in 2026. Hieronder lees je hoe OpenUp je helpt om vroeg te signaleren en direct op te volgen, voor het verzuim wordt.
Redactie OpenUp

Door Redactie OpenUp Gecontroleerd door Psycholoog Britt Slief

9 min
Illustratie van een verdrietige vrouw die met haar hoofd in haar handen zit, omringd door gedachtewolkjes die stress en weinig energie laten zien - tekenen om PSA te herkennen voor het verzuim wordt. Een andere persoon biedt ondersteuning, denkend aan gezonde voeding voor geestelijke gezondheid.

In dit artikel

De Arbeidsinspectie scherpt het toezicht op psychosociale arbeidsbelasting (PSA) aan en de Arbowet vraagt om actuele inzichten in werkdruk, ongewenst gedrag en mentale belasting. 

Voor jou als HR-manager betekent dat een concrete vraag: hoe breng ik in kaart wat er werkelijk speelt voordat een team uitvalt of een melding pas in een exitgesprek op tafel komt? 

Bij OpenUp ondersteunen we organisaties met een compleet platform waarin Vitaliteitscheck, 1-op-1 sessies, leefstijlcoaching en de externe vertrouwenspersoon op elkaar aansluiten. Wil je daarnaast ook de fysieke gezondheid van je medewerkers in beeld brengen? Dan kunnen we ook samen een Preventief Medisch Onderzoek (PMO) uitvoeren, waarbij we bredere gezondheidsrisico’s in kaart brengen. 

Hieronder lopen we vijf herkenbare situaties langs waar je als HR-manager mee te maken krijgt, en laten we per situatie zien hoe wij ze in kaart brengen en wat jij terugziet.

Vijf PSA-situaties waarin OpenUp je helpt

Wat voor soort PSA-signalen moet je als HR-expert in de gaten houden. In dit artikel lopen we de signalen langs en laten we zien hoe het OpenUp platform helpt deze tijdig te signaleren en actie te ondernemen:

  1. Hoge werkdruk en oplopende werkstress
  2. Grensoverschrijdend gedrag op de werkvloer
  3. Signalen van mentale klachten vroeg opvangen
  4. Werk-privébalans bewaken bij hybride werken
  5. Medewerkers spreken niet over wat speelt

Herken je deze signalen en wil je direct doorpraten over hoe we samen PSA in kaart brengen? Neem contact op. Herken je je situatie hier nog niet helemaal in? Ook dan denken we graag mee.

1) Hoge werkdruk en oplopende werkstress

Wat HR ziet: je merkt misschien dat het verzuim oploopt in een specifiek team. Medewerkers vallen sneller opnieuw uit na hun terugkeer en werkdruk komt steeds terug in exit-interviews. Soms zit het in een afdeling die structureel overuren maakt, soms in een team waar enkele mensen vlak na elkaar uitvallen.

Hoe wij het in kaart brengen: onze Vitaliteitscheck en het HR-dashboard werken samen. De Vitaliteitscheck is een standaardonderdeel van het platform en wordt door medewerkers online ingevuld in minder dan tien minuten, met directe inzichten op tien thema’s, van slaap en stress tot werk en voeding. Het individuele resultaat blijft bij de medewerker. Het HR-dashboard laat jou intussen zien welke thema’s actief zijn op het platform en in welke teams het gebruik piekt.

Wat dat jou oplevert: inzichten in trends per afdeling, vroegtijdige signalering van risico’s zoals burn-out en vermoeidheid, anonieme data over hoe medewerkers OpenUp inzetten, en input om gericht te handelen en beleid te versterken. Individuele uitslagen blijven buiten beeld. De Vitaliteitscheck zet zelf de eerste stap. Scoor je laag op stress of energie bijvoorbeeld? Dan krijg je meteen een voorstel voor een vervolgstap, meestal een 1-op-1 sessie met een psycholoog. Je plant direct in de agenda. Altijd beschikbaar, binnen 48 uur.

2) Grensoverschrijdend gedrag op de werkvloer

Wat HR ziet: klachten die de organisatie niet bereiken via een formele meldingsprocedure. Een exitgesprek waarin pas in de laatste tien minuten een patroon naar boven komt. Geruchten op de werkvloer die niemand officieel onder woorden brengt.

Hoe wij het in kaart brengen: bij OpenUp kunnen medewerkers terecht bij een externe vertrouwenspersoon, een aanvullende module bovenop het basisplatform. Die route is vertrouwelijk en loopt buiten de eigen organisatie om. De medewerker praat met deskundige die niet in dienst is bij de werkgever en bepaalt samen de volgende stap: advies, bemiddeling of het starten van een formele klacht. Is een signaal serieus, dan kijkt de vertrouwenspersoon meteen met de medewerker of er actie nodig is binnen de organisatie, altijd met toestemming en anoniem. Er zijn meerdere experts beschikbaar en wordt bij urgentie dezelfde dag ingepland; daarnaast krijg je als HR jaarlijks een geanonimiseerd overzicht op hoofdlijnen.

Wat dat jou oplevert: onze vertrouwenspersonen zijn OpenUp-psychologen met een master in psychologie en minimaal vijf jaar ervaring, getraind in cognitieve gedragstherapie (CGT) en acceptatie- en commitmenttherapie (ACT). Zij hebben aanvullend een gespecialiseerde vertrouwenspersoonstraining gevolgd. Hetzelfde psychologische vakmanschap dat onze 1-op-1 sessies draagt, met een specifieke training erbovenop. Medewerkers kunnen via OpenUp dus zowel reguliere 1-op-1 sessies bij een psycholoog boeken als terecht bij de vertrouwenspersoon: twee gescheiden routes met een ander doel.

3) Signalen van mentale klachten vroeg opvangen

Wat HR ziet: medewerkers geven signalen van mentale belasting, maar doen (vaak) pas een melding als ze al thuiszitten. Soms zie je het pas terug in een burn-outklacht, een lange uitval of terugkerend verzuim binnen een half jaar.

Hoe wij het in kaart brengen: de Vitaliteitscheck brengt mentaal welzijn vroeg in beeld. Een medewerker die merkt dat zijn energie en stress al weken uit balans zijn, kan dat zelf zien zonder zich eerst bij HR te hoeven melden. Vervolgens boekt diezelfde medewerker direct een eerste 1-op-1 sessie bij een van onze psychologen, zonder tussenkomst van HR.

Wat dat jou oplevert: twee handvatten. Op de korte termijn zie je in de Vitaliteitscheck-rapportage of een thema, bijvoorbeeld werkdruk of energie, deze week of maand achteruit gaat in een team. Daar kun je direct op handelen, met een groepssessie, gerichte content of een herinnering dat 1-op-1 sessies beschikbaar zijn. Op de lange termijn vormen dezelfde thema’s de input voor je welzijnsagenda van het komende jaar.

4) Werk-privébalans bewaken bij hybride werken

Wat HR ziet: een sluipend patroon. Langere werkdagen, lagere gemiddelde energie, en het gevoel bij medewerkers dat ze het werk nooit echt loslaten. Vooral bij hybride teams waar de scheidslijn tussen kantoor en thuis vervaagt.

Hoe wij het in kaart brengen: stress, slaap en werk zijn drie van de tien thema’s die de Vitaliteitscheck meet. Wanneer dat samen blijvend laag scoort, weet de medewerker dat zelf en zien wij het op groepsniveau terug in de rapportage.

Wat dat jou oplevert: twee routes voor je medewerker, afhankelijk van wat hij of zij nodig heeft. Voor de mentale kant, zoals leren om het werk los te laten in je vrije tijd of grenzen stellen in gesprekken met een leidinggevende, boekt de medewerker een 1-op-1 sessie bij een psycholoog. Voor de fysieke kant, zoals voedingsadvies, slaap, energie en beweging, schakelen onze leefstijlexperts in. Beide routes zijn voor medewerkers direct te boeken, zonder tussenkomst van HR. Voor wie er zelf mee aan de slag wil, biedt onze welzijnsbibliotheek oefeningen en artikelen rond werk-privébalans. Groepssessies brengen medewerkers in kleine groepen online bij elkaar om ervaringen te delen en samen te reflecteren, onder begeleiding van een psycholoog of leefstijlcoach. Ondertussen geeft de Vitaliteitscheck-rapportage je inzicht in welke teams structureel onder druk staan, zodat je daar gericht beleid op kunt inzetten. Voor wie hier een periodieke fysieke gezondheidscheck aan toe wil voegen, sluit een PMO via OpenUp daarop aan. Een PMO kan, als de werkrisico’s worden meegenomen, ook de wettelijke PAGO (Periodiek Arbeidsgezondheidskundig Onderzoek)-plicht afdekken.

5) Medewerkers spreken niet over wat speelt

Wat HR ziet: medewerkers spreken niet over werkdruk en weten niet zeker bij wie ze terecht kunnen. Het gesprek dat thuis wel gevoerd wordt, blijft op kantoor uit.

Hoe wij dit aanpakken: een gezonde cultuur begint met leidinggevenden die het gesprek durven te openen. We bieden leiderschapscoaching aan voor managers die willen leren signalen te herkennen, een teamdynamiek bespreekbaar te maken en moeilijke gesprekken te voeren. Voor de manager die zelf vastloopt op werkdruk, een conflict heeft of onbalans in het team is mentale coaching mogelijk in de vorm van een 1-op-1 traject bij een OpenUp-psycholoog.

Wat dat jou oplevert: voor medewerkers zijn 1-op-1 sessies bij onze psychologen mogelijk zonder tussenkomst van HR of een manager. Direct, onbeperkt en binnen 48 uur in de agenda. Dat geeft mensen een veilige ruimte om zelf in actie te komen voordat HR een patroon op organisatieniveau ziet. Over tijd verlaagt dat ook de drempel om er op de werkvloer en in een gesprek met de leidinggevende over te beginnen.

Welke OpenUp-component past bij welke situatie

Een snel overzicht van wat je per situatie kunt verwachten, gestructureerd langs hoe we meten, wat je op korte termijn doet, hoe het je lange-termijn agenda voedt en welk vangnet er onder ligt.

SituatieHoe wij metenKorte-termijn actieLange-termijn agendaVangnet
1) WerkdrukVitaliteitscheck + HR-dashboardWorkshop werkdruk + content-triggerInput welzijnsagenda Q3-Q41-op-1 sessie of vertrouwenspersoon
2) Grensoverschrijdend gedragExterne vertrouwenspersoonEscalatieprotocol bij ernstige casesJaarlijks trendoverzicht voor beleidVertrouwenspersoon
3) Mentale klachtenVitaliteitscheck thema’s stress en energieDirecte 1-op-1 sessie via Vitaliteitscheck suggestieWelzijnsagenda op terugkerende thema’s1-op-1 sessie 
4) Hybride werkenVitaliteitscheck thema’s stress, slaap en werk + optioneel PMOWorkshop werk-privé + welzijnsbibliotheekWelzijnsagenda op hybride risico’sLeefstijlcoach of psycholoog
5) Medewerkers spreken nietLeiderschapscoaching + Vitaliteitscheck-trendsCoaching voor managersCultuur-agenda voor het komende jaar1-op-1 sessie 

Onder dit alles ligt onze data-belofte: uitslagen blijven anoniem op groepsniveau, er worden geen individuele data met HR gedeeld, en onze data blijven binnen de EU, conform ISO 27001 en NEN 7510.

Zo werkt OpenUp samen aan jouw PSA-beleid

Achter de vijf situaties zit één doorlopend ritme. De Vitaliteitscheck vangt vroege signalen op, voordat ze in een ziekmelding belanden. De medewerker handelt direct met een 1-op-1 sessie of een masterclass. Als HR activeer je daarnaast gerichte content of zet je een Werkpleksessie op maat op – samen met OpenUp – rond het thema dat speelt. Voor wie de fysieke kant doorlopend wil monitoren, vult een PMO via OpenUp dat aan. En over het jaar heen voedt de Vitaliteitscheck-rapportage je welzijnsagenda, op basis van wat er feitelijk leeft in je organisatie.

PSA herkennen, voor het verzuim wordt

Directe en onbeperkte toegang tot psychologen, zonder wachtlijst of drempel.

Veelgestelde vragen over psychosociale arbeidsbelasting herkennen met OpenUp

Wie ziet welke gegevens?

De individuele medewerker ziet zijn eigen uitslag van de Vitaliteitscheck. HR ziet alleen geanonimiseerde groepsrapportage, en alleen wanneer de deelnemersdrempel is bereikt (minimaal dertig deelnemers, of vijftig procent bij organisaties met minder dan dertig medewerkers). Onze data blijven binnen de EU en voldoen aan ISO 27001 en NEN 7510.

Mijn situatie past niet bij een van de vijf scenario's, kun je toch helpen?

Vaak wel. We zien in de praktijk meer situaties dan deze vijf, van re-integratietrajecten tot mantelzorgvragen. Plan een vrijblijvend gesprek, dan kijken we samen wat past bij jouw organisatie en welke onderdelen van het platform daarbij aansluiten.

Hoe meet ik of OpenUp werkt voor mijn organisatie?

Drie typen signalen geven richting. Gebruik: hoeveel medewerkers maken actief gebruik van het platform, zichtbaar op het HR-dashboard. Welzijnstrends: hoe scoort je organisatie of een team op werkdruk, stress en mentaal welzijn over tijd, zichtbaar in de Vitaliteitscheck-rapportage. Effecten in de praktijk: verzuimcijfers en verlooppercentages over een periode van zes tot twaalf maanden. Onze Customer Success-managers helpen je deze signalen te vertalen naar concreet beleid.

Wat als ik naast PSA ook fysieke gezondheid wil meten?

Dan voegen we een PMO toe. Een PMO is een bredere preventieve gezondheidscheck die leefstijl en mentale gezondheid combineert, en optioneel ook de werkrisico’s uit je RI&E meeneemt. In dat laatste geval dekt het ook de wettelijke PAGO-plicht. Lees meer over het verschil tussen PAGO, PMO en ePMO.

Ook beschikbaar in:

HR-insights & ideeën

Updates over welzijn op de werkvloer