Je staat er misschien niet elke dag bij stil, maar ons mentale en fysieke welzijn zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Hoe we ons elke dag voelen is een gevoelige balans tussen onze leefstijl en ons mentale welzijn. Het evenwicht bewaren kan lastig zijn zonder de juiste hulpmiddelen. In dit artikel verkennen we daarom zes fundamentele leefstijlpijlers en geven we je praktische tips om jouw eigen balans te vinden.
De 6 leefstijlpijlers
Leefstijl is een breed begrip dat veel verschillende aspecten omvat, maar voor de duidelijkheid focussen we ons in dit artikel op zes kernpijlers. Deze pijlers vormen de basis van de leefstijlgeneeskunde, die zich richt op het verbeteren van het algehele welzijn. Denk aan onderwerpen zoals gezonder eten, actief blijven, beter slapen, het versterken van sociale banden, mentaal welzijn en het verminderen van het gebruik van schadelijke middelen.
Volgens de Oxford Reference omvat een gezonde leefstijl “activiteiten en gewoonten die de ontwikkeling van een totale fysieke, mentale en spirituele fitheid bevorderen, en die het risico op ernstige ziekten verminderen. Gezonde activiteiten en gewoonten omvatten regelmatige lichaamsbeweging; een evenwichtig, voedzaam dieet; voldoende slaap en ontspanning; niet roken, en het matigen van de alcoholinname”.
Hieronder vind je meer informatie over de 6 pijlers:
1. Stressmanagement
Stressmanagement omvat de hulpmiddelen, strategieën en technieken die stress en de negatieve gevolgen van stress op je mentale of fysieke welzijn verminderen. Met verschillende mentale, emotionele en gedragsstrategieën leer je effectief met stress omgaan.
- Zelfacceptatie: Je ware zelf volledig omarmen en je op je gemak voelen met wie je bent, met zowel je sterke als zwakkere punten.
- Een doel hebben: Je verbonden voelen met een breder doel of netwerk, wat zorgt voor een gevoel van verbondenheid en betekenis in het leven.
- Accurate afspiegeling van de werkelijkheid: Erkennen dat je gedachten niet de werkelijkheid zijn, geen veronderstellingen doen en niet invullen voor een ander.
- Verlangen naar persoonlijke groei: Blijven zoeken naar mogelijkheden voor persoonlijke groei, ontwikkeling en zelfverbetering, wat bijdraagt aan je aanpassingsvermogen.
- Emotionele veerkracht: Het vermogen opbouwen om te kunnen omgaan met tegenslagen en mentale standvastigheid behouden in uitdagende situaties.
- Interesses nastreven: Het uitoefenen van hobby’s en activiteiten die zorgen voor plezier en je leven een doel geven.
- Optimisme: Een positieve kijk op het leven en het geloof dat positieve uitkomsten mogelijk zijn zorgen voor meer veerkracht en motivatie.
- Actie ondernemen: Proactief zijn in het maken van beslissingen en stappen zetten om je leven te verbeteren, in plaats van passief te wachten op verandering.
Natuurlijk is het lastig om gelijk alle bovenstaande punten te bereiken. Maar alleen al het voelen van de motivatie om aan de slag te willen gaan met je uitdagingen (en het lezen van dit artikel!) is een mooie eerste stap in het verbeteren van je mentale welzijn.
2. Minimaliseren van schadelijke middelen
Een belangrijke leefstijlpijler is het minimaliseren van het gebruik van schadelijke middelen. Denk bijvoorbeeld aan niet roken en geen tot minder alcoholgebruik. Maar ook andere verslavende middelen en gedrag zoals gokken of overmatig gebruik van sociale media vallen hieronder. Hoewel het vermijden van dit gedrag een belangrijk onderdeel is van een gezonde leefstijl, is het net zo belangrijk om te erkennen dat verslavingsproblemen veel voorkomen. Als jij of een dierbare hiermee te maken heeft, is het belangrijk om psychologische begeleiding te zoeken.
3. Gezonde en positieve relaties
Van familie en vrienden tot romantische partners en collega’s: relaties geven veel betekenis aan het leven. Vele studies wijzen uit dat relaties zelfs de belangrijkste bron van geluk zijn. En dan hebben we het vooral over ‘positieve relaties’, waar beide partijen bijdragen aan elkaars groei en welzijn. Zo ontstaat een gevoel van verbondenheid en saamhorigheid en een veilige plek om gedachten en gevoelens te uiten.
💡Wil je diepere verbindingen en betere relaties creëren? Ontdek onze themapagina over relaties voor cursussen, artikelen, masterclasses en meer.
4. Gezond eten
Een gebalanceerd eetpatroon is belangrijk voor je algehele gezondheid en welzijn. Zo krijgt je lichaam genoeg energie en voedingsstoffen binnen en voorkom je ziektes. Met een gezond eetpatroon help je je lichaam optimaal functioneren. De belangrijke voedingscomponenten zijn: macronutriënten (koolhydraten, eiwitten en vetten) en micronutriënten (vitaminen en mineralen).
🥝Lees meer over het belang van een gezond eetpatroon in ons artikel: Jouw gids voor een gezond eetpatroon
5. Slaap
Slapen is fundamenteel voor lichamelijk en geestelijk herstel en je algehele welzijn. Het ondersteunt weefselherstel, immuunfunctie, hormoonregulatie, emotionele verwerking en cognitief herstel. En de omgeving waar we in slapen speelt een grote rol in de kwaliteit ervan. Denk aan factoren als licht, omgevingsgeluid en kamertemperatuur: ze zijn allemaal belangrijk voor goede slaap. Met deze factoren creëer je een slaapvriendelijke omgeving, en wanneer die in orde is verbetert onze slaapgezondheid aanzienlijk.
💤Meer weten over beter slapen? Volg onze cursus Verbeter je slaap
6. Lichaamsbeweging
Wist je dat er een wondermiddel bestaat dat helpt om langer te leven, ziektes te verminderen, je mentale welzijn te verbeteren en een algehele gezonde levensloop te bevorderen? Deze magic bullet is geen pil of drankje, we hebben het over lichaamsbeweging. Zo benadrukt The British Society of Lifestyle Medicine bijvoorbeeld het belang van een actieve leefstijl bij het voorkomen van verschillende chronische aandoeningen als hart- en vaatziekten, beroertes, diabetes type 2 en bepaalde vormen van kanker.
Naast de lichamelijke voordelen, heeft lichamelijke beweging dus ook een positieve invloed op je mentale welzijn. Volgens het rapport van Move Your Mental Health™, bestaande uit 1,158 onderzoeken, vond 89% van de studies een positief verband tussen lichaamsbeweging en mentaal welzijn. Toch kan het soms moeilijk zijn om te beginnen met sporten, al weten we vaak echt wel hoe goed het voor ons is. Bouw het rustig op. Start met een realistisch doel en ga stap voor stap vooruit. Focus daarnaast op het vinden van een sport die past bij jouw leefstijl in plaats van dat je je stort op een intensief trainingsprogramma.
🏃🏽Meer lezen? 4 redenen waarom bewegen belangrijk is voor je welzijn
Tips voor een gebalanceerde leefstijl
Altijd uitblinken in alle leefstijlpijlers is natuurlijk moeilijk haalbaar. Probeer kleine stapjes te nemen en geniet van de successen. De fiets gepakt naar werk in plaats van de auto? Goed bezig! Ook helpt het om af en toe in te checken bij jezelf. Stel jezelf de volgende vragen en noteer op welke vragen je “nee” antwoordt:
- Word je ‘s ochtends wakker met genoeg energie voor de rest van de dag?
- Ben je tevreden met je sociale leven?
- Heb je bepaalde doelen die je wilt en kunt bereiken?
- Ben je tevreden met je leven in het algemeen?
- Ben je in staat om de dingen te doen waar je van houdt?
- Voel je je gevoed door het voedsel dat je eet?
- Ben je in staat om voldoende deel te nemen aan sociale activiteiten en de maatschappij?
- Voel je je gezien, gehoord en begrepen?
- Word je in je leven belemmerd door lichamelijke pijn of ongemak?
- Kun je (relatief) snel herstellen na een fysieke of mentale tegenslag?
- Als het leven voor de rest van mijn leven zo zou zijn, zou het dan de moeite waard zijn?
Wees niet streng voor jezelf als je niet op al deze vragen “ja” hebt geantwoord. Het leven is genuanceerd en iedereen kent pieken en dalen. Het belangrijkste om te onthouden is dat je met kleine veranderingen al grote stappen kunt maken om je welzijn te verbeteren. Overweeg de volgende tips om je daarbij te helpen:
- Neem de tijd: In kleine stapjes vooruit! Begin met één pijler van de lijst en werk aan een klein aspect van je leven dat je kunt veranderen. Als je bijvoorbeeld meer wilt bewegen, probeer eens wandeling van 20 minuten tijdens de lunch in te plannen in plaats van elke dag naar de sportschool te gaan.
- Blijf proberen: Als je niet meteen slaagt, is dat geen mislukking! Probeer het gewoon opnieuw wanneer je er klaar voor bent. Vooruitgang is nooit lineair – vallen en weer opstaan.
- Zoek hulp: Of het nu een vriend, familielid, partner of collega is: als je er zelf even niet uitkomt kan steun van buitenaf de oplossing bieden.
Ben je op zoek naar meer begeleiding in het verbeteren van je welzijn? Ons team van lifestyle experts staat voor je klaar! Boek een 1:1 sessie en bereik je leefstijdoelen.
